Ndarja e kostove (franshiza, pjesëmarrja në kosto dhe kontributi spitalor) në sigurimin shëndetësor e shpjeguar thjesht
Sigurimi shëndetësor është i detyrueshëm për të gjithë personat që kanë vendbanimin në Zvicër. Kjo vlen si për shtetasit zviceranë ashtu edhe për të huajt që jetojnë përherë në Zvicër.
Pjesë e sistemit zviceran është që ti të marrësh pjesë në kostot e tua shëndetësore. Si franshiza që mund të zgjedhësh ashtu edhe pjesëmarrja në kosto e rregulluar me ligj janë pjesë të rëndësishme të sigurimit shëndetësor. Ato përcaktojnë se sa duhet të paguash vetë, si i siguruar, për kostot e sëmundjes para se arka e sëmundjeve të ndërhyjë.
Ndarja e kostove në një vështrim
| Lloji | Pjesëmarrja |
|---|---|
| Franshiza | Shumë fikse e kostove të sëmundjes që e paguan vetë, e zgjedhshme midis CHF 300 dhe CHF 2'500 (fëmijët dhe të rinjtë deri në 18 vjeç janë të përjashtuar. Franshiza e tyre e zakonshme është CHF 0) |
| Pjesëmarrja në kosto | 10 % e kostove që tejkalojnë franshizën duhet t'i paguash vetë. Shuma maksimale vjetore është: CHF 700 për të rriturit dhe CHF 350 për fëmijët |
| Kontributi spitalor | CHF 15 në ditë Fëmijët deri në 18 vjeç dhe të rriturit në arsimim deri në 25 vjeç nuk paguajnë kontribut spitalor. |
Çfarë është franshiza?
Franshiza është shuma që duhet të paguash vetë çdo vit para se sigurimi yt shëndetësor të fillojë të mbulojë përfitimet.
= ndarja e kostove
Kjo do të thotë: Ti i paguan kostot e trajtimit derisa të arrish franshizën që ke zgjedhur. Pas kësaj paguan edhe një pjesëmarrje në kosto prej 10 % të kostove. Te të rriturit pjesëmarrja në kosto është maksimumi CHF 700. Te fëmijët dhe të rinjtë është maksimumi CHF 350. 90 % e mbetur e kostove paguhet nga arkat e sëmundjeve. Sapo të arrihet pjesëmarrja maksimale në kosto, arkat e sëmundjeve paguajnë 100 % nga sigurimi bazë.
Në sigurimin bazë mund të zgjedhësh shumën e franshizës sate brenda kornizës së përcaktuar me ligj.
Franshiza minimale është CHF 300 në vit, por mund të zgjidhen edhe franshiza më të larta deri në CHF 2'500.
Sa më e lartë të jetë franshiza, aq më pak paguan për primet e tua mujore.
- Shembull:
Nëse zgjedh një franshizë prej CHF 2'500, në një vit kalendarik duhet të paguash fillimisht CHF 2'500 nga xhepi yt para se sigurimi të marrë përsipër kostot e tjera.
Mund të zgjedhësh franshizat e mëposhtme:
| Të rriturit | Fëmijët |
|---|---|
| CHF 300 (franshiza minimale ligjore për të rriturit nga 19 vjeç) | CHF 0 (pa franshizë vjetore deri në 18 vjeç) |
| CHF 500 | CHF 100 |
| CHF 1'000 | CHF 200 |
| CHF 1'500 | CHF 300 |
| CHF 2'000 | CHF 400 |
| CHF 2'500 | CHF 500 |
| CHF 600 |
Cilën franshizë duhet të zgjedh?
- Kur zgjedh franshizën e duhur, duhet të marrësh parasysh kostot e pritshme të trajtimit dhe gjendjen tënde financiare. Nëse pret kosto të ulëta, një franshizë e lartë ka më shumë kuptim – dhe anasjelltas.
Këshilla jonë:
- Për t'i vlerësuar më mirë kostot e ardhshme të trajtimit, shiko vërtetimet tatimore të sigurimit tënd shëndetësor. Aty i gjen të listuara kostot e trajtimit të vitit të kaluar.
Nëse zgjedh një franshizë të lartë prej CHF 2'500, duhet të jesh i vetëdijshëm për rrezikun financiar. Në rastin më të keq duhet të paguash deri në CHF 3'200 nga xhepi yt në një vit (CHF 2'500 franshizë plus pjesëmarrja maksimale në kosto prej CHF 700). Prandaj, me një franshizë të lartë ia vlen ta lësh mënjanë këtë shumë në një llogari bankare, për çdo rast.
Kostot maksimale të trajtimit në vit sipas franshizës
(të rriturit)
| Franshiza vjetore | Pjesëmarrja në kosto (maks.) | Shuma maksimale për vit kalendarik |
|---|---|---|
| CHF 300 | CHF 700 | CHF 1'000 |
| CHF 500 | CHF 700 | CHF 1'200 |
| CHF 1'000 | CHF 700 | CHF 1'700 |
| CHF 1'500 | CHF 700 | CHF 2'200 |
| CHF 2'000 | CHF 700 | CHF 2'700 |
| CHF 2'500 | CHF 700 | CHF 3'200 |
A mund ta ndryshoj franshizën time?
- Po, për këtë duhet të respektosh afatet dhe formalitetet e mëposhtme:
Ulja e franshizës:
- Kalimi në një franshizë më të ulët është i mundur në fillim të një viti kalendarik. Franshizën më të ulët që dëshiron duhet t'ia komunikosh arkës sate të sëmundjeve deri në ditën e fundit të punës të nëntorit.
Rritja e franshizës:
- Zgjedhja e një franshize më të lartë mund të bëhet gjithashtu në fillim të një viti kalendarik. Franshizën më të lartë që dëshiron duhet t'ia komunikosh arkës sate të sëmundjeve deri në ditën e fundit të punës të dhjetorit.
Çfarë është pjesëmarrja në kosto?
- Pjesëmarrja në kosto është shuma që duhet të paguash shtesë për çdo faturë pasi ke arritur franshizën. Ajo është 10 % e kostove, por maksimumi CHF 700 në vit për të rriturit dhe CHF 350 për fëmijët. Kjo pjesëmarrje në kosto është e pavarur nga shuma e franshizës së zgjedhur.
Për disa medikamente pjesëmarrja në kosto është 40 %. Kjo vlen kur një medikament është shumë i shtrenjtë në krahasim me një
gjenerik më të lirë me të njëjtën lëndë vepruese.
Shembull:
- Pasi ke shpenzuar franshizën tënde prej CHF 2'500, paguan vetë 10 % të kostove për trajtimet dhe medikamentet e mëtejshme, derisa të arrish kufirin prej CHF 700.
Shembull i kombinuar:
Nëse franshiza jote është CHF 2'500 dhe ke kosto sëmundjeje në shumën prej CHF 4'500:
- Fillimisht paguan CHF 2'500 franshizë.
- Nga CHF 2'000 e mbetur paguan 10 % pjesëmarrje në kosto, pra CHF 200.
- Arka jote e sëmundjeve merr përsipër CHF 1'800 e mbetur.
Shembull llogaritjeje sipas franshizës së zgjedhur
Supozim: kosto sëmundjeje prej CHF 4'500 në vit
| Franshiza | Pjesëmarrja në kosto (10 % e kostove të mbetura) | Kostot e tua gjithsej | Arka e sëmundjeve merr përsipër |
|---|---|---|---|
| CHF 300 | CHF 420 | CHF 720 | CHF 3'780 |
| CHF 500 | CHF 400 | CHF 900 | CHF 3'600 |
| CHF 1'000 | CHF 350 | CHF 1'350 | CHF 3'150 |
| CHF 1'500 | CHF 300 | CHF 1'800 | CHF 2'700 |
| CHF 2'000 | CHF 250 | CHF 2'250 | CHF 2'250 |
| CHF 2'500 | CHF 200 | CHF 2'700 | CHF 1'800 |
Pjesëmarrja në kosto është 10 %, maksimumi CHF 700 për vit kalendarik (për fëmijët maks. CHF 350).
Shembull llogaritjeje për fëmijët
Supozim: kosto sëmundjeje prej CHF 4'500 në vit
| Franshiza | Pjesëmarrja në kosto (10 %, maks. CHF 350) | Kostot e tua gjithsej | Arka e sëmundjeve merr përsipër |
|---|---|---|---|
| CHF 0 | CHF 350 | CHF 350 | CHF 4'150 |
Te fëmijët pjesëmarrja në kosto është 10 %, maksimumi CHF 350 për vit kalendarik.
Franshiza ligjore për fëmijët është CHF 0. Mund të zgjidhet edhe një franshizë tjetër, por zakonisht nuk ia vlen. Sidomos fëmijët e vegjël duhet të shkojnë herë pas here te mjeku.
Për pjesëmarrjen në kosto të arkave të sëmundjeve vlen viti i trajtimit dhe jo data e faturës.
Çfarë është kontributi spitalor?
- Gjatë një qëndrimi në spital duhet të marrësh pjesë në kostot e ushqimit në spital. Ky kontribut quhet kontribut për kostot spitalore dhe është CHF 15 në ditë. Ai paguhet vetëm nëse qëndron natën në spital.
Përfundim:
- Zgjedhja e franshizës dhe marrja parasysh e pjesëmarrjes në kosto ndikojnë në shpenzimet e tua vjetore shëndetësore dhe në shumën e primeve të tua mujore. Një franshizë më e lartë i ul kostot mujore, por rrit rrezikun e pagesave më të larta nga xhepi yt për shpenzimet mjekësore.